สำหรับคุณพ่อคุณแม่ที่มีทรัพย์สิน และอยากส่งมอบบ้านหรือที่ดินให้เป็นของขวัญแก่ลูกหลาน มักจะเกิดคำถามว่า "ควรโอนให้ลูกไปเลยตั้งแต่เรายังมีชีวิตอยู่" (การให้โดยเสน่หา) หรือ "เขียนพินัยกรรมไว้ให้รับมรดกเมื่อเราจากไปแล้ว" แบบไหนที่ลูกหลานจะเสียค่าธรรมเนียมและภาษีน้อยที่สุดครับ?
ตารางเปรียบเทียบค่าใช้จ่าย ณ กรมที่ดิน
| ประเภทค่าใช้จ่าย | โอนให้ตอน "มีชีวิต" (ให้โดยเสน่หา) | โอนแบบ "รับมรดก" (เมื่อเสียชีวิตแล้ว) |
|---|---|---|
| 1. ค่าธรรมเนียมการโอน | 0.5% ของราคาประเมิน | 0.5% ของราคาประเมิน |
| 2. อากรแสตมป์ | 0.5% ของราคาประเมิน | ได้รับยกเว้น ไม่ต้องเสีย |
| 3. ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย | ได้รับยกเว้น (ถ้าโอนให้บุตรที่ชอบด้วยกฎหมาย) | ได้รับยกเว้น |
| 4. ภาษีการรับทรัพย์สิน / ภาษีมรดก | เสียภาษี 5% เฉพาะส่วนที่เกิน 20 ล้านบาท | เสียภาษี 5% เฉพาะส่วนที่เกิน 100 ล้านบาท |
สรุปแบบไหนคุ้มค่ากว่ากัน?
ด้านค่าใช้จ่ายและภาษี: "โอนแบบรับมรดก" คุ้มกว่ามาก! เพราะประหยัดค่าอากรแสตมป์ไปได้ 0.5% และเพดานการยกเว้นภาษีมรดกนั้นสูงถึง 100 ล้านบาท ในขณะที่การโอนให้ตอนมีชีวิต หากทรัพย์สินเกิน 20 ล้านบาท ลูกก็ต้องเสียภาษีการรับให้ 5% แล้วครับ
💡 แง่คิดด้านครอบครัว (Family Plan)
แม้การให้ตอนเสียชีวิต (มรดก) จะประหยัดภาษีมากกว่า แต่ครอบครัวคนไทยจำนวนมากกลับนิยม "โอนให้ลูกตอนยังมีชีวิต" มากกว่าครับ สาเหตุเพราะ:
- ตัดปัญหาพี่น้องแย่งสมบัติ: พ่อแม่สามารถแบ่งที่ดินให้ลูกแต่ละคนได้อย่างชัดเจน เป็นธรรม และเด็ดขาดตั้งแต่ยังมีสติสัมปชัญญะครบถ้วน
- เพื่อความสบายใจ: การโอนให้ในขณะที่มีชีวิต หากพ่อแม่กลัวลูกเนรคุณ กฎหมายก็มีช่องทางให้พ่อแม่สามารถฟ้องร้อง "เรียกคืนทรัพย์สินเพราะเหตุเนรคุณ" ได้ด้วยครับ